[ad_1]

Bakan Dönmez son durumu paylaştı: Türkiye doğal gazın yeni üssü mü oluyor?

ENERJİ ve Doğal Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, TBMM Genel Kurulu’nda, bakanlığının 2023 Yılı Bütçe sunumunu yapmış oldu.

TBMM Genel Kurulu, Meclis Başkanvekili Süreyya Sadi Bilgiç başkanlığında, Enerji ve Doğal Kaynaklar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği ile Tecim Bakanlıklarının 2023 yılı bütçelerini görüşmek suretiyle toplandı. Enerji ve Doğal Kaynaklar Bakan Fatih Dönmez, Genel Kurul’da bakanlığının 2023 Yılı Bütçe sunumunu yapmış oldu, eleştirilere cevap verdi. Bakan Dönmez, bakanlığın etkinlik, hedef ve projeleri hakkında informasyon vererek, “Türkiye Yüzyılı’nın temel paradigmalarından kabul edilen enerji bağımsızlığı ve enerjinin çevreci, güvenli, kafi oranda ve katlanılabilir maliyetle tüketiciye sunulması stratejik ehemmiyet arz etmektedir. Nitekim, küresel yeniliklere kendini adapte edebilen, dinamik ve kuvvetli bir altyapıya haiz ülkemiz ekonomisi, pandemi sonrasında hızla toparlanarak 2021 senesinde yüzde 11,4 büyümüştür. Söz mevzusu büyümenin itici gücü, bundan önceki yıla gore yüzde 8,3’lük artış ile 159,4 milyon ton eşdeğer petrole ulaşan birincil enerji arzı olmuştur” dedi.

Bakan Dönmez, yenilenebilir enerjiden madene, katma kıymeti yüksek Ar-Ge projelerinden nükleere, sektöre katkı elde eden her alanda politik ve finansal sürdürülebilirlik ile iyi yönetişim ilkelerini gözeterek büyüyen ekonomiyi destekleyecek, teknolojik altyapıyı güçlendirecek yatırımlara imza attıklarını, atmaya da devam edeceklerini söylemiş oldu.

‘TÜRKİYE ULUSAL ENERJİ PLANI’

Bakan Dönmez, kapsamlı çözümleme ve projeksiyonlar sonucunda hazırladıkları ve enerji sektörüne yatırım yapmak isteyen girişimciler için bir rehber niteliği taşıyacak ‘Türkiye Ulusal Enerji Planı’nı kısa süre içinde yayınlayacaklarını duyurarak şöyleki dedi:

“2002 senesinde 12.305 Megawatt olan yenilenebilir enerji kaynaklı kurulu gücümüz, 2022 yılı Ekim sonu itibarıyla 55.901 Megawatt olarak gerçekleşmiştir. Ülkemizin yenilenebilir enerji kaynaklı kurulu güçte Avrupa’da 5’inci, dünyada ise 12’nci sırada yer alması ‘daha çok yerli, daha çok yenilenebilir’ anlayışıyla gerçekleştirdiğimiz fedakâr çalışmalarımızın en mühim göstergelerindendir. Yenilenebilir enerji kurulu gücümüzün toplam kurulu gücümüz içindeki oranı 2022 yılı Ekim sonu itibarıyla yüzde 54’e terfi etmiştir. Yerli ve yenilebilir kurulu gücümüz ise yüzde 65 olmuştur. Toplam kurulu gücümüz ise 2002 yılına gore 3,2 katına yükselerek 2022 yılı Ekim sonu itibarıyla 103.276 Megawatt olarak gerçekleşmiştir.”

Yenilenebilir enerji alanında öncü ülkelerden biri olma hedeflerine ilişkin Dönmez, “Bu alandaki yatırımların hızlıca hayata atlatılmasında oldukca mühim bir işlevi olan YEKA projelerinin seyrine bakıldığında ise bugüne dek 5.850 Megawatt’lık güneş ve rüzgar YEKA yarışmaları gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda Avrupa’nın en büyük, dünyanın ise sayılı GES’leri içinde yer edinen Konya/Karapınar’daki YEKA GES-1’de 976 Megawatt’lık kapasite servise alınmıştır” diye konuştu.

Bakan Dönmez, kendi elektrik tüketimlerini karşılamak suretiyle kurulan lisanssız santrallerin toplam kurulu gücünün, 2022 yılı Ekim sonu itibarıyla 8.386 Megawatt’a ulaştığını, 2022 yılının ilk on ayında üretilen elektriğin yüzde 4,6’sının da lisanssız santrallerden elde edildiğini kaydetti.

ELEKTRİK ALANINDA YAPILAN YATIRIMLAR

Bakan Dönmez, elektrik alanında meydana getirilen yatırımlara dikkat çekerek, “Gerçekleştirdiğimiz yatırımlarla elektrik altyapımızı büyüyen ve gelişen Türkiye’nin gereksinimlerine yanıt verebilecek halde geliştirmeye devam ediyoruz. Elektrik altyapımızın geliştirilmesi ve modernize edilmesine yönelik emek harcamalar neticesinde, dağıtım hattı uzunluğumuz ortalama 1,4 milyon kilometre, iletim hattı uzunluğumuz ise 73 bin kilometre seviyesine ulaşmıştır. 2021 senesinde 2022 yılı Kasım TÜFE’sine gore ortalama 35 milyar TL elektrik şebeke yatırımı yapılmışken bu tutarın 2022 senesinde 49 milyar TL olması öngörülmektedir” açıklamasında bulunmuş oldu.

‘2022-2026 DÖNEMİNDE 275 YERLEŞİM YERİNE DOĞALGAZ ULAŞTIRILMASI HEDEFLENMEKTEDİR’

Bakan Dönmez, 2022-2026 döneminde 275 yerleşim yerine daha organik gaz ulaştırmayı hedeflediklerini belirterek, 20 yılda doğalgaz imkanı sunduğumuz yurttaşlarımızın sayısı 4,2 katına çıkarak 69 milyona ulaşmıştır. Böylelikle, ülkemiz nüfusunun ortalama yüzde 80’ine organik gaz kullanım imkanı sunulmuştur. 2021 senesinde 2022 yılı Kasım TÜFE’sine gore ortalama 13,3 milyar TL organik gaz şebeke yatırımı yapılmışken bu tutarın 2022 senesinde 18,9 milyar TL olması planlanmaktadır” dedi.

Bakan Dönmez, enerji tutarları ve vatandaşlara sağlanan destek sunar ile ilgili de detayları şöyleki paylaştı:

“Pandemi sonrası dönemde birçok sektörde arzın talebi karşılayamaması, yatırımların gecikmesi ve internasyonal krizler sebebiyle enerji tutarları, kısa sürede hem düzey hem de değişkenlik bağlamında aşırı terfi etmiştir. 2020 senesinde averajı varil başına 42 dolar olan brent petrolün fiyatı 7 Mart 2022 tarihinde 139 doları görerek 2008 yılından beri görülen en yüksek değere ulaşmıştır. Naturel gaz fiyatlarına baktığımızda ise 2020 senesinde averaj 115 dolar olan 1.000 m3’lük spot TTF organik gazın fiyatı, 30 Ağustos 2022 tarihinde üstün dereceli kırarak 3 bin 332 dolara ulaşmıştır. Benzer bir üstün dereceli kömür fiyatlarında da gerçekleşmiştir. Geçen yıl elektrik ve organik gazda 100 milyar TL sübvansiyon yaptık. Halihazırda elektrikte düşük kademede ortalama yüzde 50, organik gazda ise yüzde 75 ile söz mevzusu desteği artırarak sürdürüyoruz. Ekim ayı itibarıyla Avrupa ülkeleri içinde meskenlerde vatandaşlarına birim enerji başına en ucuz organik gaz elde eden üçüncü, elektrikte ise dördüncü ülke konumundayız.”

‘İHTİYAÇ SAHİBİ HANELERE ELEKTRİK TÜKETİM DESTEĞİ DEVAM EDECEK’ 

İhtiyaç sahibi hanelere elektrik tüketim desteği verilmesine yönelik düzenleme kapsamında; 2019-2022 Ekim döneminde 9,5 milyar TL tutarında elektrik tüketim desteği verildiğini anımsatan Bakan Dönmez, “2022 Ocak-Ekim döneminde ise 2,4 milyon hane 3,4 milyar TL tutarında destekten faydalanmıştır. 2021 senesinde ülke genelinde 2 milyon aileye 1,8 milyon ton kömür teslim edilmiş olup 2022 senesinde da kömür yardımı devam etmektedir. Ek olarak ısınma yardımı alan hanelere verilen desteklere organik gaz desteği de dahil edilmiştir. Buna gore, ortalama 4 milyon haneye senelik 3 milyar TL’lik yardım yapılacak olup 2022 Ocak-Ekim döneminde 331 bin haneye 114 milyon TL organik gaz tüketim desteği sağlanmıştır” açıklamasında bulunmuş oldu.

‘ENERJİDE TAM BAĞIMSIZ OLMAK, GELECEĞİMİZİ AYDINLATAN VİZYONUMUZDUR’

Türkiye Yüzyılında Türkiye’nin, enerji ve maden alanında kendi kendine yeten bir ülke haline geleceğini vurgulayan Bakan Dönmez şöyleki dedi:

“Enerjide tam bağımsız olmak, geleceğimizi aydınlatan vizyonumuzdur.  Dünyadaki beş sondaj gemisinden kabul edilen, 7’nci nesil, son olarak teknolojiyle donatılmış 4’üncü sondaj gemimiz Abdülhamid Han’ı dahil ettiğimiz kuvvetli filomuz yeni keşifler için çalışmalarına ara vermeksizin devam etmektedir. Son üç yılda dünya genelinde keşifler yaptık. Biriki büyüklüğü açısından Sakarya gaz sahası Tuna-1 kuyusunda meydana gelen bulgu, 2020 senesinde denizlerde meydana getirilen dünyanın en büyük keşfidir. Amasra-1 kuyusunda meydana getirilen bulgu ise 2021 senesinde gerçekleştirilmiş dünyanın ikinci büyük keşfi olmuştur. Kara alanlarında da yeni bulgu ve üretim artışlarımız devam ediyor. Son 5 yılda TPAO tarafınca meydana getirilen hidrokarbon üretimi ortalama yüzde 70 artmıştır.  Toplam 540 milyar m3’lük organik gaz keşfi sonrasında, keşiften ilk üretime kadar dünyanın en süratli saha geliştirme projesini ortalama 2,5 yıl şeklinde üstün dereceli bir sürede tamamlayarak Cumhuriyetin 100’üncü senesinde yerli gazımızı milletimizle buluşturmayı hedefliyoruz. Bu kapsamda derin deniz tabanındaki 170 kilometrelik boru hattının serim işlemini tamamladık. Kontrol ve devreye alma işlemleri ise devam etmekte olup Filyos Naturel Gaz İşleme Tesisi’ndeki çalışmalarımızı da mühim seviyede tamamladık.”

TRAKYA’DA DOĞAL GAZ TİCARET MERKEZİ KURULACAK

Bakan Dönmez, yeni kurulacak organik gaz tecim merkezine ilişkin, “Trakya’da oluşturmayı planladığımız organik gaz tecim merkezi için izlenecek yol haritasını kısa sürede netleştireceğiz. Yaptığımız ve yapacağımız yatırımlara bağlı olarak birçok ülkeden gerek boru hattı gerekse LNG şeklinde temin edeceğimiz organik gaz ve Karadeniz’den elde edeceğimiz kendi organik gazımız yardımıyla, piyasa katılımcıları hem fiziki olarak hem de finansal enstrümanlar ile organik gaz ticareti yapabilecektir” dedi.

Bakan Dönmez, nükleer enerji ile ilgili bakanlığın çalışmalarına ilişkin de şunları söylemiş oldu:

“Nükleer enerjiyi arz kaynaklarımız arasına dahil etmek eğer olmazsa olmazımızdır. Şu anda dünyanın en büyük nükleer güç santrali (NGS) şantiyesi olan Akkuyu NGS’de dört reaktörün de inşaatı aynı anda devam etmektedir. NGS tam kapasite ile çalışmaya başlayınca, yılda ortalama 35 milyar kWh ile ülkemizin mevcut elektrik üretiminin ortalama yüzde 10’u sıfır emisyon ile karşılanacaktır. Akkuyu NGS haricinde minimum iki tane daha NGS’nin kurulmasına yönelik çalışmalarımız da devam etmektedir. Böylece, hükümetlerimiz öncesinde on senelerdir gerçekleştirilemeyen bir düşsel daha hayata geçirmek, Türkiye Yüzyılına nasip olacaktır.”

‘İLK DEFA PETROL SINIRI AŞILDI’

Bakan Dönmez, enerji tasarrufunda ilk kere 1 milyon ton eşdeğer petrol sınırını aştıklarını aktararak, “Ulusal Enerji Verimliliği Fiil Planı (2017-2023) ile 2017-2021 yılları aralığında 6,5 milyar dolar enerji verimliliği yatırımları gerçekleşmiş ve 4,5 milyon ton eşdeğer petrol enerji tasarrufu sağlanmıştır. Böylelikle kümülatif olarak 43 milyon ton eşdeğeri sera gazı azaltımı yapılmış ve 12 bin yeni istihdam oluşturulmuştur. Tasarruflar yardımıyla 850 bin ton eşdeğer petrol ve 5,4 milyar metre küp gaz ithalatının önüne geçilmiştir” diye konuştu.

Bakan Dönmez, emek harcamaları devam eden ve kısa sürede bitirmeyi planladıkları projelerle ilgili şu detayları paylaştı:

“Müdafa sanayiinde ve aşınmaya dayanıklı makine parçalarının üretiminde kullanılacak senelik bin ton kapasiteli Bor Karbür Üretim Tesisi ile ülkemiz ferrobor ihtiyacını karşılayacak senelik 800 ton kapasiteli tesisi Balıkesir-Bandırma’da 2023 yılı içinde tamamlamayı öngörüyoruz. Yeşil dönüşüm için eleştiri önemi haiz yerli lityum için Eskişehir-Kırka’da 600 ton-yıl, Balıkesir-Bandırma’da ise 100 ton-yıl olmak suretiyle toplam 700 ton-yıl kapasiteli ‘Lityum Karbonat Üretim Tesisleri’nin kurulmasına yönelik proje çalışmalarımız sürmektedir. Eskişehir/Beylikova’da; havacılık, müdafa, uzay endüstri, biyomedikal şeklinde alanlarda kullanılan 694 milyon ton ender toprak elementi keşfi gerçekleştirilmiştir. İlk etapta senelik 1.200 ton cevher işleyecek pilot üretim tesisinin kurulması çalışmalarına devam edilmektedir.”

2022 senesinde madencilik ihracatının, 6 milyar doları aşarak yeni bir üstün dereceli kırılacağını aktaran Bakan Dönmez, “Türkiye Yüzyılı madencilik alanında da bulgu müjdelerimizi çoğunlukla milletimizle paylaşacağımız bir sürece dönüşecek olup madencilik sektörümüzün gayrisafi yurtiçi hasıla içindeki payını ve ihracat gelirini istikrarlı ve çevreyle uyumlu bir halde artıracağız” değerlendirmesinde bulunmuş oldu.

Bakan Dönmez, bakanlığının, 2023 Yılı Bütçe Teklifi’nin 18 milyar 861 milyon 264 bin TL olarak öngörüldüğünü söylemiş oldu.

[ad_2]

Kaynak link

Categories:

No responses yet

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir